22:45 24 Tháng Mười 2020
Việt Nam
URL rút ngắn
10
Theo dõi Sputnik trên

Vụ lùm xùm mua sắm thiết bị phòng chống Covid-19 ở Thái Bình: Vì sao mua máy giấy tờ hàng Nhật nhưng lại nhận thiết bị của Trung Quốc? Vì sao máy xét nghiệm Covid-19 ở Thái Bình giá mua thấp hơn giá trúng thầu? Có hay không “liên minh ma quỷ” ở đây?

Thanh tra tỉnh Thái Bình về việc mua sắm trang thiết bị y tế, hóa chất, vật tư tiêu hao trong phòng chống chống dịch Covid-19 còn phát hiện hàng loạt sai phạm cùng nhiều chứng từ kèm theo tờ khai hải quan trang thiết bị nhập khẩu có dấu hiệu tẩy xóa, giấy tờ máy Nhật nhưng lại nhận hàng Trung Quốc.

Thiết bị chống Covid-19 ở Thái Bình giấy tờ Nhật nhưng máy móc Trung Quốc

Sau vụ nâng khống giá thiết bị chống Covid-19 ở CDC Hà Nội và một số địa phương, thì mới đây, UBND tỉnh Thái Bình đã ban hành kết luận thanh tra liên quan đến việc có nhiều thiếu sót, sai phạm khi các đơn vị được giao mua sắm trang thiết bị, hóa chất, vật tư phòng chống Covid-19 tại tỉnh này.

Theo đó, kết luận thanh tra số 157 đã chỉ ra nhiều tồn tại và vi phạm trong việc thực hiện các gói thầu mua trang thiết bị y tế, hóa chất, vật tư tiêu hao trong phòng chống dịch Covid-19. Mặc dù vậy, đến thời điểm thanh tra thì các gói thầu do Sở Y tế làm chủ đầu tư vẫn chưa được thanh toán.

Theo đó, cơ quan thanh tra kết luận, trong công tác lắp đặt và bàn giao trang thiết bị y tế có vi phạm khi biên bản lắp đặt, vận hành chạy thử tại một số đơn vị không có ký xác nhận của đại diện đơn vị được thuê làm tư vấn giám sát; chưa có đầy đủ giấy ủy quyền bán hàng, CO, CQ bản dịch sang tiếng Việt kèm theo của một số máy móc, thiết bị.

Qua việc kiểm tra tờ khai hải quan trang thiết bị nhập khẩu là bản photo đóng dấu của doanh nghiệp nhập khẩu, một số thông tin không được thể hiện trên tờ khai như giá trị hàng hóa nhập khẩu nguyên tệ (USD, JYP...), tỉ giá ngoại tệ, giá trị tính thuế VND, thuế nhập khẩu, thuế GTGT...

Nhiều chứng từ kèm theo tờ khai hải quan có dấu hiệu bị tẩy xóa giá trị như các loại hóa đơn thương mại không có giá trị tính trên đơn vị và tổng giá trị.

Đáng lưu ý nhất trong những sai phạm này nằm ở chỗ, tại gói mua sắm trang thiết bị y tế cho Bệnh viện Đa khoa tỉnh và Bệnh viện Nhi do Sở Y tế làm chủ đầu tư thì hợp đồng với nhà thầu, biên bản nghiệm thu, bàn giao, tiếp nhận tài sản ngày 17-4, giữa Sở Y tế với Công ty TNHH Thiết bị khoa học kỹ thuật và công nghệ Việt Nam, Bệnh viện Đa khoa tỉnh và Công ty TNHH tư vấn xây dựng 3Dmax, mặt hàng máy điện tim 3 kênh Model ECG-2150, hãng sản xuất Nihon Kohden, xuất xứ Nhật Bản.

Tuy nhiên, đến khi kiểm tra thực tế máy đã nhận bàn giao cho Bệnh viện Đa khoa tỉnh thì lại là máy có xuất xứ Trung Quốc. Ngoài ra, một số trang thiết bị y tế cũng không được bàn giao bởi nhà thầu trúng thầu (Công ty TNHH Thiết bị khoa học kỹ thuật và công nghệ Việt Nam).

UBND tỉnh Thái Bình nhận định, công tác lập, phê duyệt danh mục trang thiết bị y tế, hóa chất, vật tư tiêu hao để phòng chống dịch Covid-19 phù hợp với quyết định hướng dẫn của Bộ Y tế.

Tuy nhiên, với cấp độ 1 trong kịch bản của Sở Y tế về thu dung, điều trị người nhiễm và nghi nhiễm Covid-19 thì tính riêng tại Bệnh viện Nhi (với 20 giường bệnh) đã vượt định mức 4 máy thở trẻ em kèm máy nén khí.

Ngoài ra, công tác thực hiện chế độ báo cáo, đề xuất với cấp ủy, chính quyền về chủ trương đầu tư mua trang thiết bị, vật tư y tế để phòng chống Covid-19 cũng được tiến hành chậm và chưa đúng quy trình.

Ngày 31/1/2020, Sở Y tế đã ra tờ trình số 15 về việc cấp kinh phí mua hóa chất, vật tư và trang thiết bị y tế phòng chống dịch Covid-19. Đến ngày 3/2/2020, sau quá trình thẩm định, Sở Tài chính có tờ trình số 61 gửi UBND tỉnh và ngày 5/2, UBND tỉnh ban hành quyết định về việc tạm ứng kinh phí cho Sở Y tế.

Tuy nhiên, đến ngày 25/2/2020, Sở Y tế mới có tờ trình số 47 đề nghị và Ban cán sự Đảng UBND tỉnh mới có tờ trình số 02 trình Ban Thường vụ Tỉnh ủy cho chủ trương về bố trí kinh phí thực hiện.

Thanh tra Thái Bình: Thẩm định viên vi phạm quy trình thẩm định

Được biết, các trang thiết bị do Sở Y tế Thái Bình thực hiện mua sắm để trang bị cho Bệnh viện Đa khoa tỉnh và Bệnh viện Nhi tỉnh Thái Bình có giá là 19,41 tỉ đồng. Đơn vị thẩm định là Công ty cổ phần Thẩm định giá BTCvalue, chứng thư thẩm định giá số 8620190/CT-BTCvalue ngày 10-3-2020.

7,3 tỉ đồng là giá cho các trang thiết bị do Sở Y tế Thái Bình thực hiện mua sắm để trang bị cho Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh (cụ thể ở đây là máy xét nghiệm Realtime PCR).

Đơn vị thẩm định là Công ty cổ phần Thẩm định và đầu tư tài chính Bưu điện, chứng thư thẩm định giá số 20P01TĐ0170 ngày 10/3/2020.

Các trang thiết bị do Sở Y tế Thái Bình thực hiện mua sắm để trang bị cho 11 Bệnh viện Đa khoa tuyến huyện có tổng mức giá là hơn 20,8 tỉ đồng. Đơn vị thẩm định là Công ty cổ phần Thẩm định và đầu tư tài chính Bưu điện, chứng thư thẩm định số 20P01TĐ0171 ngày 10/3/2020.

Ngày 25/3/2020, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Thái Bình ra văn bản số 105 về việc thẩm định giá tài sản gửi các doanh nghiệp được lựa chọn, chỉ định làm tư vấn thẩm định giá và triển khai thực hiện ký kết hợp đồng cung cấp thẩm định giá với các doanh nghiệp thẩm định giá được chỉ định.

Các doanh nghiệp thẩm định giá tiến hành thẩm định giá, kết quả theo chứng thư thẩm định giá của các doanh nghiệp như sau: giá thuốc, hóa chất, sinh phẩm và trang thiết bị phòng dịch do Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Thái Bình thực hiện mua sắm là gần 6,4 tỉ đồng. Đơn vị thẩm định là Công ty cổ phần Thẩm định giá BTCvalue, chứng thư thẩm định giá số 8620077 ngày 11-3-2020.

Việc chỉ định đơn vị thẩm định giá của Sở Y tế Thái Bình và Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Thái Bình được xác định đã bảo đảm đúng quy định của pháp luật về đấu thầu.

Các công ty được chỉ định thẩm định giá và thẩm định viên đều thuộc danh sách đủ điều kiện hành nghề thẩm định giá tài sản năm 2020 theo thông báo số 1240 của Bộ Tài chính. Trong quá trình thẩm định giá, các thẩm định viên đều sử dụng duy nhất 1 phương pháp thẩm định giá (phương pháp so sánh 3 báo giá).

“Mặc dù vậy, trong khi tiến hành thẩm định giá thì các thẩm định viên đã vi phạm tiêu chuẩn thẩm định giá Việt Nam”, Thanh tra Thái Bình kết luận.

Theo đó, các thẩm định viên đã không tuân thủ quy trình thẩm định giá. Trong các hồ sơ thẩm định giá đều không có biên bản khảo sát thực tế, không có tài liệu thể hiện kết quả thu thập thông tin và phân tích thông tin các giao dịch chào bán với điều kiện tại thời điểm thẩm định giá của thẩm định viên.

Các công dân trở về từ Liên Bang Nga tại khu cách ly.
© Ảnh : Xuân Triệu - TTXVN

Phương pháp thẩm định giá theo quy định cũng không được các thẩm định viên tuân thủ. Qua kiểm tra thực tế, có thể thấy các thẩm định viên chỉ lấy mức giá thấp nhất trong 3 báo giá, không thu thập các thông tin giá thị trường để so sánh, có sự điều chỉnh.

Cơ quan thanh tra kết luận, báo giá trong hồ sơ thẩm định giá của Công ty cổ phần Thẩm định giá BTCvalue đối với trang thiết bị y tế trang bị cho Bệnh viện Đa khoa tỉnh Thái Bình và Bệnh viện Nhi tồn tại thông tin không có thực: Trong cả 3 báo giá đều nêu mặt hàng "Máy điện tim 3 kênh Model ECG-2150, hãng sản xuất Nihon Kohden, xuất xứ Nhật Bản", nhưng hãng sản xuất này có văn bản khẳng định không có máy điện tim 3 kênh Model ECG-2150 xuất xứ Nhật Bản.

Trong số 3 báo giá có thông tin không đúng sự thực nêu trên, có báo giá của Công ty TNHH Thiết bị khoa học kỹ thuật và công nghệ Việt Nam là nhà thầu trúng gói thầu này.

Thêm nữa, chứng thư thẩm định giá và các tài liệu kèm theo của Công ty cổ phần Thẩm định giá AVALUE trong hồ sơ cung cấp cho đoàn thanh tra và trong hồ sơ lưu tại Sở Tài chính cũng không trùng khớp.

Hồ sơ thẩm định giá mà đoàn thanh tra nhận được có thông tin về giá làm căn cứ thẩm định và được lấy trên mạng Internet không có thời điểm thu thập thông tin, không có xác nhận nhà cung cấp. Trong khi đó, hồ sơ cung cấp cho Sở Tài chính là các báo giá cụ thể của các nhà cung cấp.

"Việc thẩm định giá của hội đồng thẩm định giá tài sản cấp tỉnh không tuân thủ trình tự thẩm định giá tài sản, không bảo đảm nguyên tắc chính xác, trung thực, khách quan của kết quả thẩm định giá", cơ quan thanh tra kết luận.

Đáng lưu ý, mặc dù có những vi phạm trên nhưng hội đồng thẩm định giá cấp tỉnh đã không phát hiện xử lý kịp thời mà tiếp tục sử dụng các báo giá không đầy đủ thông tin, thông tin không trung thực làm cơ sở cho thông báo kết quả thẩm định giá. Không có tài liệu thể hiện việc khảo sát thị trường, không thu thập thêm được thông tin làm căn cứ thẩm định giá; giá trị thẩm định tài sản đều bằng giá trị các chứng thư thẩm định giá của các doanh nghiệp thẩm định giá.

Trên hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, thông tin về giá của một số tài sản có cùng thông tin với tài sản thẩm định (nhà sản xuất, chủng loại, nhãn hiệu, năm sản xuất…) giao dịch diễn ra tại thời điểm đáp ứng tiêu chuẩn thẩm định giá có giá thấp hơn giá thẩm định của hội đồng thẩm định giá tài sản cấp tỉnh Thái Bình.

Chứng từ trang thiết bị phòng, chống dịch Covid-19 bị tẩy xóa

Đáng chú ý, bên cạnh vạch ra hàng loạt sai phạm liên quan đến việc mua sắm trang thiết bị y tế, hóa chất, vật tư tiêu hao trong phòng chống dịch Covid-19, Thanh tra tỉnh Thái Bình cũng nêu rõ những cá nhân có trách nhiệm liên quan như Giám đốc Sở Y tế tỉnh Thái Bình Phạm Văn Dịu, Nguyễn Quang Huy – Phó Giám đốc Sở Y tế tỉnh, Giám đốc Trung tâm kiểm soát bệnh tật tỉnh Thái Bình (CDC Thái Bình).

Bên cạnh đó, Kết luận Thanh tra cũng cho thấy việc hy hữu là có một số nhà thầu cung cấp trang thiết bị y tế đã giảm giá gói thầu từ vai trăng triệu đồng cho đến hai tỷ đồng sau khi trúng thầu.

Cụ thể, gói thầu mua sắm trang thiết bị y tế tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh và Bệnh viện Nhi Thái Bình Công ty TNHH thiết bị khoa học kỹ thuật và công nghệ Việt Nam trúng với mức giá 19,3 tỷ đồng, khi ký hợp đồng đã điều chỉnh giảm còn 17,9 tỷ đồng.

Gói thầu mua sắm trang thiết bị tại 11 BVĐK tuyến huyện Công ty TNHH sản xuất thương mại Trần Lê trúng với giá 20,6 tỷ đồng, khi ký hợp đồng cũng giảm còn gần 18,6 tỷ đồng, thấp hơn giá trúng thầu 2 tỷ đồng.

Bên cạnh đó, Thanh tra cũng chỉ rõ việc Sở Y tế Thái Bình đã chỉ định thầu gói thầu mua sắm trang thiết bị y tế để trang bị cho CDC Thái Bình (máy xét nghiệm Realtime PCR) được Công ty CP thẩm định và đầu tư tài chính Bưu điện là 7,3 tỷ đồng) có giá trùng thầu là hơn 6,4 tỷ đồng, nhưng đến khi ký hợp đồng được điều chỉnh xuống còn 5,8 tỷ đồng.

Đặc biệt, tại gói thấu mua sắm trang thiết bị y tế cho CDC Thái Bình, đoàn thanh tra phát hiện hồ sơ đề xuất của Công ty TNHH Thương Mại và Dịch Vụ Kỳ Thuật Tài Lộc có vi phạm.

Cụ thể, số liệu trên Báo cáo tài chính năm 2018 trong hồ sơ đề xuất của đơn vị không trùng khớp với số liệu trên Bảng kê năng lực tài chính của nhà thầu. Đồng thời, tại thời điểm nộp hồ sơ đề xuất, số liệu trên Báo cáo tài chính năm 2018 trong hồ sơ không đúng với số liệu trên Báo cáo tài chính năm 2018 quyết toán gửi cơ quan thuế. Một số thông số kỹ thuật không đúng với ấn phẩm kèm theo hồ sơ đề xuất.

Đáng chú ý, trong quá trình lựa chọn nhà thầu thực hiện 3 gói thầu do Sở Y tế làm chù đầu tư (gói thầu số 01, 05 và 09) theo hình thức chi định thầu, Sở Y tế đã thông báo cho 3 doanh nghiệp (Công ty TNHH thiết bị khoa học kỹ thuật và công nghệ Việt Nam, Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ kỹ thuật Tài Lộc, Công Ty TNHH Sản Xuât và Thương mại Trần Lê) đề nghị xác nhận đảm bảo tư cách hợp lệ của nhà thầu và có đủ năng lực, kinh nghiệm để thực hiện gói thầu.

Tuy nhiên, theo kết luận thanh tra, cả ba hồ sơ đề xuất của các nhà thầu đều có thông tin không trung thực, vi phạm khoản 4 Điều 89 Luật Đâu thâu năm 2013, không đáp ứng điều kiện kê khai trung thực của hồ sơ yêu cầu.

“Ba nhà thầu phải chịu trách nhiệm về hành vi gian lận trong đấu thầu, cung cấp các thông tin không trung thực trong hồ sơ để xuất”, Thanh tra tỉnh Thái Bình nêu rõ.